In de praktijk mag je AI-gegenereerde beelden commercieel gebruiken, zolang de gebruiksvoorwaarden van je tool dat toelaten. Maar mogen gebruiken is iets anders dan eigenaar zijn. In de EU beschermt het auteursrecht alleen creaties met voldoende menselijke inbreng. Van een beeld dat vrijwel volledig door het model bedacht is, wordt aangenomen dat er geen auteursrechthebbende is: je mag het inzetten, maar je kan een concurrent moeilijk verbieden hetzelfde beeld te gebruiken. Waar die grens precies ligt, is nog niet uitgeklaard. Die twee vragen uit elkaar houden, is de eerste stap.

Mag je AI-beelden commercieel gebruiken?

Dat bepaalt niet de wet, maar het contract met je tool. En die contracten verschillen sterk.

OpenAI kent je alle rechten toe die het zelf op de output zou hebben, maar zegt er expliciet bij dat die output niet uniek is: anderen kunnen gelijkaardige beelden krijgen. Bij Midjourney bezit je je beelden, maar met meer dan een miljoen dollar bedrijfsomzet heb je daarvoor een Pro- of Mega-abonnement nodig. Je geeft Midjourney bovendien een eeuwigdurende licentie op alles wat je invoert en genereert. Adobe pakt het met Firefly andersom aan: getraind op materiaal waarvoor het naar eigen zeggen rechten heeft, met IP-vrijwaring op bepaalde zakelijke plannen.

Bij open modellen wordt het subtieler. De licentie van FLUX [dev] van Black Forest Labs laat commercieel gebruik van de beelden toe, maar het model zelf mag je zonder aparte licentie niet commercieel draaien. Voor wie in opdracht produceert, is dat verschil niet theoretisch.

Tip: lees drie clausules voor je iets in een campagne zet. Wie bezit de output, welke licentie geef je terug aan de aanbieder, en hangt je eigendom af van je abonnement of je omzet.

Wie heeft het auteursrecht op een AI-beeld?

In België en de rest van de EU geldt één basisregel: auteursrecht ontstaat op een eigen intellectuele schepping van een mens. Geen menselijke creatieve keuze, geen auteursrecht. Een AI-systeem kan nooit zelf rechthebbende zijn. Een onderzoeksbriefing van de studiedienst van het Europees Parlement schetste die mensgerichte benadering in december 2025, en wijst meteen op de rechtsonzekerheid die blijft.

De rechtspraak vult dat pas nu in, en voorlopig streng. Het Amtsgericht München oordeelde op 13 februari 2026 (zaak 142 C 978625) dat een AI-beeld alleen beschermd is wanneer de creatieve elementen in de prompt de output zo sterk sturen dat het geheel als eigen schepping geldt. Ondanks uitgebreid promptwerk was dat daar niet zo. Een Belgisch vonnis of een arrest van het Hof van Justitie is er nog niet, dus de grens ligt niet vast. Dit artikel is dan ook geen juridisch advies.

Wat wél telt: alles wat je er als mens aan toevoegt. Art direction, compositie, keuze en montage van bronbeelden, retouche.

Waarom is “welk model heb je gebruikt” een inkoopvraag geworden?

Omdat het risico niet bij de tool blijft, maar bij het merk dat publiceert. Sinds 2 augustus 2025 moeten aanbieders van AI-modellen voor algemene doeleinden in de EU een auteursrechtbeleid voeren en een publieke, voldoende gedetailleerde samenvatting publiceren van de content waarop hun model getraind is, volgens een template van het AI Office. “Op welke data is dit model getraind” is dus geen vage vraag meer.

Uitgeklaard is het daarmee niet. Getty Images liet in juni 2025, tijdens het proces voor de Britse High Court, de kern van zijn auteursrechtclaims tegen Stability AI vallen. In het vonnis van november 2025 kreeg het enkel beperkt gelijk op merkenrecht, omdat Getty-watermerken in de output opdoken. In december 2025 werd beroep toegestaan. In de VS loopt de zaak van Disney, Universal en Warner Bros. tegen Midjourney nog volop.

Tip: zet drie vragen in je offertesjabloon voor elke leverancier van AI-beeld. Welk model en welke versie, waar staat de licentie voor commercieel gebruik, en welke vrijwaring krijg je op de output. Wie daar niet vlot op antwoordt, is je partner niet.

Welke merkrisico’s loop je echt?

Het reële risico zit zelden in het model en bijna altijd in de output. Vier situaties komen terug: een beeld dat te dicht bij bestaand beschermd werk komt, een logo of watermerk dat het model reproduceert, een prompt met de naam van een levende maker of een concurrent erin, en een herkenbaar gezicht dat nooit toestemming gaf.

Daar komt een risico bij dat juridisch onschuldig is en commercieel het hardst aankomt: je beeld is niet exclusief. Ontbreekt het auteursrecht, dan kan een concurrent iets vergelijkbaars publiceren zonder dat je iets kan doen. Voor een merk dat op herkenbaarheid draait, is dat de kern.

Hoe zorg je dat het beeld wél van jou is?

Daarom doen wij in de AI-beeldgeneratie voor merken twee dingen bewust niet: geen copyrightgevoelige workflows, en geen modellen waarvan de licentie onduidelijk is. Geen stijlkopie van levende makers, geen merklogo’s die niet van de klant zijn, geen look-alikes.

Dat is geen voorzichtigheid, het is de snelste route naar beeld dat je wél kan verdedigen. We vertrekken van eigen materiaal: een echte shoot, productbeelden, brand assets, een vastgelegd kleur- en lichtsysteem. Die menselijke inbreng versterkt je auteursrechtelijke positie en maakt het beeld merkvast. Per project houden we bij welk model gebruikt is, welke bronbeelden erin zaten en wie de art direction deed.

Labelen is nog een derde dossier: lees daarvoor wat de Europese regels sinds augustus 2026 verplichten in reclame.

Veelgestelde vragen

Kan ik een AI-gegenereerd beeld auteursrechtelijk beschermen?

Alleen als er genoeg menselijke creatieve inbreng in zit. In de EU beschermt het auteursrecht een eigen intellectuele schepping van een mens. Een Duitse rechtbank oordeelde in februari 2026 dat promptwerk op zich niet volstaat. Voeg je eigen bronbeelden, art direction, compositie en bewerking toe, dan wordt je positie sterker. Een sluitend Belgisch of Europees antwoord bestaat vandaag nog niet.

Mag ik AI-beelden gebruiken in een betaalde campagne?

In principe wel, maar het hangt volledig af van de gebruiksvoorwaarden van de tool. Sommige aanbieders kennen je alle rechten op de output toe, andere koppelen je eigendom aan je abonnement of aan de omzet van je bedrijf, en bij open modellen kan het gebruik van het model zelf commercieel beperkt zijn. Controleer dat voor je publiceert, niet erna.

Kan een concurrent mijn AI-beeld zomaar hergebruiken?

Als er geen auteursrecht op rust, heb je weinig middelen om dat te verbieden. Dat is het onderschatte risico: je mag het beeld gebruiken, maar je hebt geen exclusiviteit. Merken die dat willen vermijden, bouwen hun beeld op eigen fotografie, eigen producten en een vast visueel systeem, zodat het resultaat niet met een prompt te reproduceren is.

Wat moet ik vragen voor ik AI-beeld inkoop bij een bureau?

Drie dingen. Welk model en welke versie is gebruikt, en waar staat de licentie die commercieel gebruik toelaat. Op welke data is dat model getraind, want aanbieders in de EU moeten daar sinds augustus 2025 een publieke samenvatting van hebben. En welke vrijwaring krijg je op de output. Zonder duidelijke antwoorden koop je een risico, geen beeld.

Koop je binnenkort AI-beeld in, leg dan eerst de licenties naast je campagnekalender. Wil je dat niet alleen doen: plan een gesprek en breng de gebruiksvoorwaarden van je huidige tool mee, samen met een campagne die bijna live gaat. Wat je overhoudt, is een scherp onderscheid tussen beeld dat je kan verdedigen en beeld dat je alleen mag gebruiken.